TRƯỜNG CA LONG MẠCH (Chương 7 – chương 11)

Bìa Trường ca Long Mạch

Bìa Trường ca Long Mạch

HOÀNG TRẦN CƯƠNG

>> Phần 1

Chương VII. QỦY NƯỚC

1.

Tháng chín cuộn mình

Gió gầm mưa xối

Nước lũ ngồi trên nóc nhà

Ráng mỡ gà kéo bè kết mảng

Trải dọc bờ đê

Chợt quắc lên những tia mắt cây cỏ xanh lè

Chăm chắm canh chừng bầy trâu trắng

 

Trâu trắng

Không biết có phải xổng ra từ xứ lạ

Không biết có phải ngoi lên từ đáy biển

Không biết có phải ở nơi khát đất liền

Hay chồm ra từ lòng lang dạ sói

Đang chực chờ ngấp nghé lồng sang

 

Trâu trắng

Loài thuỷ ngư mặt sắt

Hồn ma vía quỷ

Dương sừng nhọn hoắt

Húc thủng bụng đê

Nuốt chửng mùa màng

Bỏ lại sau lưng đồng không nhà trống

Bỏ lại sau lưng năm xung tháng hạn

Đàn trâu ùa về

Gặm mút làng quê

 

Lũ thuỷ quái rượt theo nước lũ

Tàng hình dưới vực sâu

Cắm sừng mọng sóng

Lật đò dọc

Dìm đò ngang

Gian díu cùng họ hàng nhà Giải

Đi đêm với anh em Tạnh Mã

Lũ tử tôn của Thuỷ thần Hà bá

Chế ngự suối sông

Giăng bẫy doạ trời

Đợi ngày mưa to

Chờ đêm gió lớn

Rùng rùng leo lên

Mở miệng vực đêm

Nuốt tươi từng bè gỗ

Chôn sống trâu bò mồ mả

Lôi tuột bình yên khỏi mọi nhà

 

Có phải cố tình bịt mắt bưng tai

Có phải giả vờ không biết

Đã ngàn đời suốt từ thủa ông cha

Nhưng bến gần

Những bờ xa

Những sườn đê

Dọc miền quê đôn hậu

Từng đánh bạt hàng đàn trâu trắng

Con gẫy răng

Thằng sổ ruột

Đứa chết chìm

 

Khi nước động

Cỏ cây cùng đứng dậy

Cỏ mật nguỵ trang hầm hố

Xóa sạch lối mòn lên đê

Cỏ gấu đấu lưng đứng thẳng

Lá xỉa nghìn mũi lê

Cỏ may rạp mình khâu bẫy

Chăng dây bịt lối quay về

 

Cây xấu hổ xồ gai

Lựa thế đất cao lao xuống

Ngải trâu quây chuồng

Ngáng cổng trước

Chặn ngõ sau

Ung dung rình đợi

 

Làng trong xóm ngoài

Rào tường lấp ngõ

Rải lá ngải

Ngăn trâu bò chồn cáo

Đụng vào là tróc thịt bóc da

Chạm chân đến tàn xương mục cốt

 

Lũy tre đực

Xếp hàng ngang dãy dọc

Vít cong mình hình thế cánh cung

Bật tung mặt

Móc rụng hàm

Xuyên nát bụng

Đá vào trận

Mở toang họng súng

Nện gẫy lưng những bè đảng ngang tàng

 

3.

Trời đất lật sang trang

Con đê làng vắng bặt vết chân bầy trâu trắng

Bỗng bồi hồi nhớ mẹ

Sao con hay ngẩng mặt nhìn trời vào ngày giông gió

Sao mắt con giữa cuộc vui thường cộm lên cau có

Sao khi con chớm buồn bóng mẹ lại tuôn về

ngập tràn tâm tưởng

Một ban mai có tròn trịa yên hàn

 

Có một dòng sông trong con nguyện cầu khuya khoắt

Ở đấy mon men những niềm vui cắm cúi với ngày

Ở đấy gục xuống những đường bay

vương ráng chiều cháy sém

Ở đấy có mối tình đầu thường lắm nỗi kiêng khem

Dè xẻn tự do dò tìm sau trước

Ai biết được tai bay vạ gió

Chực chờ nơi mình bỏ ngỏ lòng tin

 

Con vừa bơi vừa ngoái nhìn quá khứ

Nhiều khi mỏi mệt đứ đừ

Lách khỏi lở bồi xưa cũ

Dọc đường

Nhặt được tiếng mẹ ru

Đang sóng bước theo mùa đi trầm tĩnh

Dẫn theo bóng mình

Con ra đứng ngoài sông

Lặng nhìn nước xiết

Chiều vào đêm nằm chờ tấp đống

Ngày xưa bỗng hiện về

Xếp hàng trật bến

Thấy mẹ vừa gánh nước vừa dắt tay con

ra khỏi mòn sờn

 

Mẹ nói về mai này con khôn lớn

Giọng trong lành như được uống nước tiên

Dẫu con biết tối nay

Củi lửa nhà mình tắt ngấm

Khoai sắn cạn kiệt rồi

Mấy anh em lại dỗ nhau ngồi gặm mẻ bóng đêm

Đợi hôm sau nước lặng cá quay về

Mẹ sẽ gánh sông lên vớt vát một giấc mơ đi lẻ

(Bỗng dưng con lại muốn làm thơ

Nhưng chợt nhớ còn chưa biết chữ

Thôi thì đành nhập tâm nhẩm thuộc

Để mẹ đỡ buồn, bớt đói, giảm đau)

Sông trong vắt

Sông đầy tràn

Sông bí hiểm

Sông mơ màng

Với trâu trắng

Sông băng

Là cửa tử

Là mộ phần

Là lò mổ

Quỷ nước phơi thân mục xác xứ này

 

Chương VIII. SẤP NGỬA

 

1.

Đã trôi tuột những khúc quành lấm láp

Sông lại trong như vẫn trong lành

Sóng rũ khỏi đầu từng cặp sừng dị dạng

Nước mơ màng rước bóng đò ngang

Bầy trâu trắng bàng hoàng biệt tích

Những lối mòn lại thủng thẳng bò ra

Khắp bờ bãi màu xanh trùm đất

Tiếng sáo diều miết phẳng đường xa

 

Ngỡ thanh bình sẽ tĩnh lặng lâu la

Mấy ai biết sông sâu hoạ hiểm

Đàn bà chết trôi nằm ngửa

Đàn ông chết trôi nằm sấp

Người giả bảo:

– Đấy là nhà vô phúc

Dòng sông nói:

– Lòng người sao hiểm hóc

Ngọn gió thì thào:

– Đừng tin, đừng tin

 

Đò đắm bến Lường

Người xảy chân vạn chài không dám vớt

Sợ ăn hớt của Diêm Vương

Ngại đắc tội tranh phần Hà Bá

Đò nhỏ thuyền to

Gác chèo lảng lái

(Chưa biết bây giờ ai xấu số hơn ai)

Ở biển hiểu rộng

Ở sông biết dài

Đất có nựng trời

Trời còn cưng đất

 

Đàn ông năm sấp

Đàn bà nằm ngửa

Đò dọc xuyên ngày

Đò ngang thấu đêm

Sau ba chìm bảy nổi chín lênh đênh

thì đàn bà dạt bến

Những trinh nữ má hồng ngậm khối tình câm

Liều mình vực thẳm

Bạc mệnh

Bạc tình

Bạc số

Lần về xóm cũ

Mò lời hát ru

 

Bơi quạnh bóng làng

Bơi vào đồng vắng

Bơi dọc đôi bờ

Tay xoa bên lở

Tay đỡ bên bồi

Chất chứa trong mình

Giếng trời vơi cạn

Lãng đãng đêm dài

Theo bóng người xưa

 

Sau bảy nổi ba chìm đàn ông cập đất

Những nam nhi bạc phận

Chết yểu

Chết oan

Chết thình lình

Những sinh linh dùng dằng chìm nổi

Hồn đã về trời

Thân còn níu đất

Ấp mặt vào sông

Chân ghì tay xiết

Mải mê nạy đá vét bùn

Moi dòng khơi mạch

 

Con gái nằm ngửa

Con trai nằm sấp

Chết mà vẫn sống

Nhập làm thần sông

Nhập làm mưa nắng

Theo đêm thức trắng

Theo ngày canh đê

Theo trăng trở lại

Vào đêm tối trời

 

Rổi về biển khơi

Rồi lên núi thẳm

Đợi mùa tái sinh

Thành mây thành gió

Thành câu ca buồn

Bay vào hoài vọng

Bay vào mênh mông

Chở theo lời nguyện

Bơi đi tìm mình

 

(Có phúc đẻ con biết lội

Có tội đẻ con biết trèo)

Nhìn sông nước trong veo

Chạnh nhớ ánh mắt người xa xứ

Thẳm xanh màu trầm tư

Đục ngàu miền chưa tới

Bây giờ quyến luyến những đâu…

 

 

Chương IX. SÔNG VÀ EM

 

Anh mang trong mình

Một lúc ba dòng sông

Sông Lam xanh

Sông Cầu hiền

Sông Hồng đỏ

Và em

Một dòng sông nữa của riêng anh

Nhưng chỉ Một

Thế là đủ

Hơi nhiều

Hay còn thiếu

Với anh

Đến bây giờ

Mọi dòng sông đều chảy

Không cần gì thêm

Chẳng mọng thêm gì

 

2.

Sông Lam

Tuôn vào anh

Bạt ngàn nóng lạnh

Khi im ắng

Lúc cồn cào gió sóng

Trằn qua đất đá cỗi cằn

 

Trôi xiết

Khúc quanh

Đoạn thẳng

Giữ sắc màu

Gạn chắt trời xanh

Mưa đục

Nắng trong

Long đong đầy cạn

Vẫn một dòng

Ngay thẳng chứa chan

 

Sông ăm ắp

Những tháng ngày đen bạc

Những rều rác thời gian

Những bồi lở thất thường

Chảy ngất ngưởng

Vẹt hình méo bóng

 

Không luồn mình

Không pha giọng

Chẳng buông xuôi

Sông căn nắn

Suối khe vẹo vọ

Trở lại nguồn

Xuôi gió

Trong veo

Nước tong tả

Mặn mòi ân nghĩa

Thấm vào anh

Từng giọt mát lành

 

Lay lắt nhớ

Một thời nghịch ngợm

Cởi truồng đá bóng troạng đường qua

Dăm tuổi đầu

Người cuồng như sóng

Cùng trẻ con vênh mặt lượn mòn làng

Biết tính nóng

(Bị ghi vào lý lịch)

Phóng ra sông

Dìm sóng cứu thuyền

Chạy một mạch

Ra bến Trung phanh ngực

Rủ nước nôi vào hội thét gào

 

Sao Ba Ra Đô Lương

Lại thay luồng đổi hướng

Ngăn đôi sông

Chặn đứng mạch luồng

Nước sặc họng

Đang trong bỗng đục

Sục sôi đòi giải oan

Sóng buồn nản

Tung bờm phi nước đại

Cá xui tôm chồm theo bầy bạch mã

Xả trắng trời

Những đứt gãy điêu ngoa

Nhào xuống nước

Anh thi cùng sóng bạc

Rát họng bỏng hơi

Ngã lệch trời

 

Xối sạch trụi

Mọi tị hiềm hiểm họa

Bỗng thấy mình cũng sắp thành sông

 

Ôi! Sông Lam

Có đi xa đâu nữa

Vẫn ngầm cháy

Trong anh mồi lửa

Mẹ cha cho

Ông bà tặng

Tổ tiên truyền

Đốm lửa của tình yêu có nắng

Yêu quê hương

Yêu chất phác

Yêu đời

 

Bơi lội theo dòng sông lưu lạc

Rã đá tan băng

Tạc cốt người

 

3.

Sông Hồng đỏ

Cho anh khoảng lặng

Biết trông xa

Biết nhìn rộng

Biết quãng dừng

 

Màu nước đó

Nhắc ai cẩn trọng

Gắng giữ gìn

Chớ dính đao binh

Bãi bờ xanh

Âm thầm nhắn nhủ

Khi đất nước cần

Rũ áo đầu quân

 

Sông chảy từ đâu

Sông bao nhiêu tuổi

Sông cưu mang lịch sử cõi bờ

Sông hiền dịu

Sông cháy bùng

Sông lắng đọng

 

Nuôi nấng ngàn năm

Sông trẻ măng

 

Cuồn cuộn đỏ

Tươi nòi xanh giống

Típ tắp rộng dài

Gió ngược xuôi

Gió mát lạnh

Gió tươi lành

 

Gió hát

Gió bạt buồn đau

Gió dìu thu đến

Gió của đất trời

Gió tự cha ông

Gió trùm lợp

Gió có màu quá khứ

Thổi vào anh

Dự cảm mùa vàng

Sông cuộn khúc

Đầy vơi bi tráng

Lặng thầm

Vật vã

Gầm vang

 

Tiếng của hôm nay

Vật vờ đứt nối

Tiếng của ngày mai

Liệu có nhạt mờ

Tiếng sóng thở

Ngổn ngang trăm mối

Tiếng đôi bờ

Trăn trở chưa thôi

 

Ôi! Sông Hồng

Người đã cho anh

Ngút ngàn hi vọng

Một trái tim mang màu sóng nước

Vẫn bình yên đập nhịp tháng năm này…

 

Không ráo riết như sông Lam

Không dài rộng lo toan như sông Hồng từng trải

Sông Cầu đến với anh dịu dàng như người con gái

Chớm mênh mang sang tuổi trăng tròn

Nước quyến nhau đi

Thắm duyên câu hát

Mướt xanh một dòng quan họ

Vô tình đánh đắm lòng nhau

 

Mềm và ấm và trong

Nhưng kiêu sa biết mấy

Lững lờ soi phố xá ngất ngây

Mấy ai biết ở đây từng lừng danh Như Nguyệt

Một trận đánh mang tên trăng ngà ngọc

Là tên em hay tên của dịu hiền

Tên đất lành xanh miền văn hiến

Giặc dã ôm đầu phách lạc hồn xiêu

 

Sông Cầu nơi bến đậu của tình yêu

Nơi hồi hộp trai thanh gái tú

Nơi hoa trái ướp hương nhú nụ

Nơi mạch thiêng kết tụ những văn tài

Nơi trên dưới trong ngoài nhân ái

Nơi ngọt ngào lắng đọng dư ba

Nơi mình đến rồi không bứt ra nổi

Tại mắt em hay tại nước sông Cầu

 

Suốt nửa đời đi đâu, đến đâu

Pa ri, Luân Đôn và nước Mỹ

Sông Sen, sông Thêm, sông Pô tô mác

Hình như chưa bao giờ bị lạc

Sao ở quê em

Anh thường ngơ ngác

Cứ ra đường là quên cả lối quen

 

Sông Cầu ơi

Em có phép màu gì

Níu chặt chân một chàng lãng tử

Đâu phải trống Hội Lim

Tranh Đông Hồ

Men gốm làng Phù Lãng

Cũng không hẳn cơn mưa dầm đẫm trời Quế Võ

Hay lắc thắc chiều buồn Kinh Bắc tiếng chuông ngân

Anh nhớ khi xa

Đắm đuối lúc gần

Là giọng nói trong ngần như lọc

Là câu hát mượt mà gấm vóc

Là khi em dám đứng khóc một mình

 

Sông Cầu cứ lặng thinh gìm sóng

Đan dệt phết bồi đất địa linh

Trong như sương

Lại ngời như nắng

Chẳng biết tự bao giờ

Nơi đó hoá quê hương

 

5.

Với em

Một dòng sông gừng muối

Chỉ một mình anh đắm đuối lội bơi

Cũng có lúc rối bời

Cũng có đoạn chao nghiêng

Nhưng chưa bao giờ tắc nước

 

Đêm nay

Anh ngồi viết ở ngoài hiên

Hà Nội đã trôi vào giấc ngủ

Trời đang mưa

Lau đường chờ thu đến

Tĩnh mịch lạ lùng

Ngỡ không tin nổi

Lại có thời khắc này mình nghĩ về nhau

 

Anh đã trườn qua tháng năm máu chảy

Miền Bắc miền Nam bom đạn xọm trời

Quảng Trị, Nam Lào, Đà Nẵng gió mưa

(Thôi không nhắc nữa

Chiến tranh tạm lánh rồi

Nhức nhối dễ lây)

 

Có một điều này anh luôn thắc mắc

Thời ấy mình đâu đã cưới xin

Anh ở chiến trường

Mịt mù mọc lặn

Như sóng tàn không để lại vết nhăn

Sao em vẫn âm u chờ đợi

Cứ tin anh rồi có ngày về

 

Bây giờ chợt ngẩn ngơ nhớ lại

Đêm giao thừa anh hút chết ở Sê Pôn

Vượt cao điểm Pha Băng Nưa giữa đạn cày bom trộn

Nấp trong thùng xe zin ba cầu lèn chặt

túi ni lông gói đùm tử sĩ

Đồng đội kề sát anh lạnh ngắt rồi

sao lại biết chừa ra khoảng trống

Cho thương binh ẩn người

 

Hàng chùm hận thù máy bay B52 trút xuống

Cả chồng túi ni lông bỗng phồng lên đồng loạt lăn ra

hút sạch mảnh bom thù

Đêm ấy

Trên chiếc xe chật nghẹt lính bị thương và xác người tử trận

Không có thêm người lính nào phải vào nghĩa trang liệt sĩ

 

Có phải nhờ phúc đức tổ tiên

Nhờ linh ứng lời nguyện cầu của mẹ

Và có phải em

Vẫn đinh ninh mình không thể mất nhau

Anh lại thêm mấy lần sau thoát hiểm

 

Tiếng súng đứng nghiêm

Áo còn nặc khói

Lập tức mình cưới nhau

Tóc bạc ôm đầu

Anh đùa gượng

Là khói bom ám đấy

Ở mặt trận về

Đã tắm gội gì đâu

 

Không hiểu sao

Từ buổi có em

Tóc anh bỗng thèm xanh lại

Chúng mình cùng đi qua thời vụng dại

Cơm cạp lồng

Buổi sáng vác bụng không

Mà thư thái

Mà nhẹ nhàng bay bổng

Em như nàng Tố Nữ hiện từ tranh

Hoà bình tưởng trăng sao tròn trặn

Sao đêm rằm lại chủng chẳng bóng mây

Hà Nội bây giờ làm sao ấy

Cái gì cũng đầy

Cái gì cũng thiếu

Có thì lo xa

Không có lại lo gần

Những điều thiêng liêng cũng bị ngang nhiên cợt nhả

Lòng tốt lùi xa dối trá cười phì

 

Những hàng cây nào có tội vạ gì

Những hàng cây từng thắm lời hẹn ước

Những hàng cây chở che sau trước

Nhưng hàng cây cất dấu vui buồn

Bỗng một ngày làm mồi cho người máy

Cây cối cụt nòi

Lòi mặt trời xanh

 

Sống chân thành

Sống đẹp

Sống thủy chung

Điều mẹ dặn bây giờ xa xỉ quá

Cái đang cần chưa hẳn là tất cả

Sao ngày xưa thường dư dả giấc mơ

Mua rau cỏ lo cả nhà ngộ độc

Ở ngoài đường

Gọi lũ nhóc bằng ông

Đến chùa chiền hàng bầy sư tử đá

Đang nhăm nhe nuốt chửng hội hè

Ôi! Hà Nội sao ngày càng xa lạ

Tiếng còi xe xé toạc ngày thường

Chung cư cũ chuồng cu đeo bám

Trẻ đi tiêm hoảng hốt sợ không về

 

Nhưng vẫn còn đây

Hồn quê nết phố

Một Hà Nội khiêm nhường

Một Hà Nội thủ đô

Lên xe buýt trẻ né người nhường ghế

Mới hôm qua bên cạnh nhà mình

Người hàng xóm bất thần bị ốm

Cả cầu thang xoắn xít xúm tay vào

Và đang đêm có bóng người lặng lẽ

Xuống tận đường mua lại tiếng rao khuya

 

Em ơi em

Hãy tự mình nhen lửa

Một nguồn mạch li ti đang chuyển nhựa

Trong cỏ cây

Trong nắng nỏ

Trong mùa

 

Chúng mình bên nhau đi tới tháng năm này

Thấy mây trắng bay

Như hẹn ước

Thầm biết có bao điều chưa đến được

Nhìn bàn tay

Chai sạn vẫn mọc dày

Nhìn con đường

Còn lắm nẻo loay hoay

Đang thẳng thớm bỗng gồng mình cong quẹo

 

Em ơi em

Tóc dẫu phai màu

Giờ ngoái lại

Không điều chi ái ngại

Nào ra phố

Mua một chùm ao ước

Đón mùa thu

Đang chầm chậm quay về

Đón phúc lộc rồi xum xuê làng phố

 

Cùng đón mình

Cùng vun xới

Cùng xanh…

 

Chương X. VÍA BIỂN

 

1

Mẹ là lãnh hải của con

Dải lãnh hải bao quanh nước Việt

Yết long đao sừng sững đứng bên trời

Những động kín hang ngầm không tuổi tác

Không héo mòn

Không trồi trụt sụt trôi

 

Một eo biển neo vòng đai chìm nổi

Sóng đôi cùng bờ cõi gần xa

Một hải phận hiền hòa trung hậu

Một không gian an lạc thanh bình

Có mái ấm gia đình họ mạc

Có kho tàng tạo tác ngày mai

Có bến bãi gọi giống nòi quay lại

 

Nơi cố hương ươm hạt ủ mầm

Nơi êm thấm cơm lành canh ngọt

Nơi thời gian thánh thót rót xanh

Chầm chậm gạn trong từng kỷ niệm

Vẫy tuổi thơ chao liệng nghiêng trời

 

Mẹ dặn con:

Đất yên thì trời tĩnh

Muốn được an lành gắng nhìn vào đáy biển

Ở đó có địa linh

Có tinh khí kết thành châu báu

Có nỗi đau nổi bãi đá ngầm

Có năm tháng dầm hải lưu nóng lạnh

Có bùn lầy nẩy đất hứa mai sau

Và có lửa

Lửa trầm mình hóa thạch

Lửa không cháy

Lửa chưa bao giờ tắt

Lửa ngún thầm chất chứa lo toan

Lửa khoan vực

Lửa xoi hang cất trữ

Lửa luyện tôi đất đá nhả vàng

Lửa náu bặt tận đáy sâu lạnh ngắt

Lửa dựng tường nướng trụi mọi mưu toan

 

Đến từ đâu

Rồi về ở đâu

Những tàu thuyền thôi miên mặt biển

Những ngọn buồm lá tre lá trúc

Rón rén ngả nghiêng

Chưa tươi đã úa

Từng một thời biển ùa xanh trang thơ

Những câu thơ chưa bao giờ có sóng

Từng một thời người quay lưng hờ hững

Nhìn nhau như người dưng

Mệt lừ cơm áo

Chiều chập choạng gió bện thừng buộc chão

Xóm nhỏ làng to vón cục vón hòn

Sóng đùn ra bầy trẻ con đói rục

Gục xuống chân mây như củi mục rúc bờ rào

Đuôi mắt còn lướt thướt nỗi ước ao

Rớt xuống đáy lại gầm gừ ứ bão

 

Trời ở trên cao

Đất ẩn dưới trời

Biển của người

Biển của trời của đất

Trời tròn đất vuông

Biển ở đâu

Như vừa lọt lưới

Sáng ra ít thấy nói cười

 

Biển mang hình một giọt nước mắt

Lủi vào mênh mông

Biển một mình xanh

Màu mong ước

Biển phân thân

Dâng sóng trắng trời

Biển nuôi gió

Biển suốt ngày co giật

Phẫn uất gì mà nháo nhác rạc đêm

 

Có thổi bạt được cái màu lam lũ

Quanh năm thường trú dọc cánh buồm

Có điều chuyển nổi nụ cười đến muộn

Về định cư ở hẳn với mặt người.

Nói đi nào biển ơi

Đừng im lặng để lo toan phải lừ đừ

đứng vào hàng sóng dữ

Đừng chòng chành

Vung vãi nỗi trầm tư

Nghe dư ba vọng từ miền sâu thẳm

Thầm thì lời của nước non

 

Biển không cây mà sóng cao có ngọn

Biển chẳng làm thơ sóng vẫn bạc đầu

Biển sâu thẳm lại cạn nông thấy đáy

Biển rộng dài còn nuốt lống đất đai

Biển bao tuổi cứ suốt ngày lêu lổng

Biển giận ai tãi giông bão mù trời

Biển đói khát lòng tích toàn muối mặn

Biển mênh mông trống trải lạnh người

Biển đau đáu ngậm tăm mặc niệm

Biển dọc ngang lảng tránh nợ nần

Biển hiến trả màu xanh bất tận

Biển mong chờ ngày sóng lặng gió yên …

 

Mẹ là lãnh hải của con

Một dải đất

Một vòm trời

Một mái nhà thân thuộc

Tổ quốc có mặt tiền là biển

Hoàng Sa Trường Sa – hai cánh cổng vào ra

Những cửa ngõ không tên – những đảo mờ câm nín

Là đại lộ xanh

Là cao tốc phẳng

Là hải trình xuyên năm tháng không gian

Cho con tìm thêm bè bạn

Cho con nhập hòa cùng biển cả

Để lạ thành quen

Để quen hóa lạ

Nhớ quê hương

Mường tượng hướng đảo đèn

Đang nhấp nháy ngôi nhà của mẹ

Đợi con về chong mắt dọc đêm đen

Đợi con về Mẹ cho thêm sức vóc

Để một mai ngang dọc với biển trời.

 

2

Cha là lãnh hải của con

Là đôi mắt nghiêm ngặt mùa động biển

Là thiên thư lưu trữ lẽ sống còn

Là độc đảo oai linh mọc phao cứu sinh,

phình lên dọc thân hình đất nước

Là đại dương tạc tượng sóng lút trời trút bỏ

mọi tai ương lửa phỉnh

Xây trường thành ngăn giông chống bão

Lập trận đồ ẩn lộ những lũy – phao

Đứng là trời trồng

Nằm thì đất dựng

Những chùm phao hốt hồn cốt tổ tiên

Túm tụm nhau chụm vào hải phận

Đo đạc vùng nông sâu

Cắm mốc miền phên trấn

Đựng chứa bình yên

Im lìm yểm biển

Đối diện tối ngày

Day mặt vào đêm

Phập phồng xoay trở

Vẹn tròn nguyên khối khai thiên

 

Những đảo nổi đảo chìm nhấp nhô thoáng hiện

Bóng dáng từng con tàu không số một thời xa

Những con tàu lách thời gian nghiệt ngã

Chở khát vọng băng qua mùa tuyệt vọng

Chở tình yêu dâng hiến tình yêu

Không màu áo

Không sắc cờ

Không tên tuổi

Bão rào đường

Bom bít lối

Biệt quê hương

Từng con tàu trườn mình trên biển

Đi về mòn vẹt đại dương

Ngày tạnh lửa

Bao người thành mộ gió

Mộ gió kia

Mộ gió đó

Mộ gió này

Mộ gió mọc dày hơn dạo trước.

Mộ gió chôn sóng bạc

Lạc vào đường chỉ tay

Những cơn sóng mồ côi đứt gãy

Đuổi tìm nhau chồm lên trán quên về.

Biển nớ đục

Biển ni sâu

Biển tê hơi mặn

Biển bây giờ cạn hơn biển ngày xưa

Chìm nghỉm những vì sao chưa kịp mọc

Dấu tận đáy lòng một bầu trời riêng

Sao nước biển có màu xanh trứng sáo

Màu áo của các anh để dành mặc cho ngày cưới vợ

 

Xanh lơ ơi

Sao trời mang màu ấy

Mỗi chiều tà có thấy lạnh sau lưng?

Tàu không số đắng lòng thành huyền thoại

Hiển lộ một thời chưa dễ hư hoai

Vùng lãnh hải ngày đêm di động

Những con tàu nguyện làm số không (0)

Lảng xa vòng cơm áo

Gió bào mỏng bóng đêm mộng ảo

Sóng vỗ tay trắng xóa cả ngày

Những vui – buồn – không – số

Theo nhau bay về trời

 

Những hoang đảo tuổi tên chưa tới

Hiển linh suốt mùa bão giông

Rào chặt từng ô đất

Gạn chắt mọi mạch nguồn

Lọc tìm được mất

Thả hoàng hôn ra khơi

Giọng bình minh trở lại

Lặng thinh níu giữ

Những cánh đồng bảo hiểm tương lai,

Những giai điệu lần đầu vào câu hát

Những tin yêu dắt díu nhau về

 

Và thật lạ

Ánh mắt cha hiển hiện

Như chắt từ màu biển

Như lọc trong sắc trời

Nét uy nghiêm hồn hậu

Hiền khô mùa cỏ xanh.

 

3

Em là lãnh hải của anh

Một lãnh hải ngấm ngầm ngậm sóng

Xói lở chiến tranh

Sâu nông lạnh nóng

Buông tóc kín ngày che bớt màn đêm

Vùi mắt vào con đón hơi chồng, đắp hờ khoảng vắng

 

Từ buổi vắng anh

Em tự dưng hay nói thầm cùng đêm trắng

Quên bẵng trên đầu

Tóc mình đang xanh

Mái tóc buồn

Lịm im cuộn sóng

Khuya khoắt bươn về phía anh

Ban mai đến

Lại xanh vào biển

Hơ hớ thời con gái

Thụ thai với tự già

Ngoài khơi từng bầy sóng

Quặn mình thắt lưng ong.

 

Em là lãnh hải của anh

Của một thời mong ngóng

Của lo toan khát khao rộp bỏng

Của lần đầu ta chạm vào nhau

Mưa, gió bạc màu

Đớn đau nêm vào đất cát

 

Đất cất núi

Cát dạt thành sa mạc

Núi chọc trời rơi rụng chơi vơi

Và sa mạc sóng thời gian xếp lớp

Mang nỗi buồn bắc thành bậc thang

Mang dáng hình em ém vào cơ nhỡ

Chiều trơ khấc đứng dậm chân trong bếp

Những quầng lửa ứa ra tiếng nấc

Gió nhấc vào nỗi nhớ của anh

Nỗi nhớ đặt đất liền lên biển

Là ngọn núi gần

Là hòn đảo xa

Như em ngỡ đang kề cận

Như anh lại được ở nhà

 

Trời sinh con trai sức dài vai rộng

Đất nước mình có biển Đông

Đủ rộng đủ dài

Anh có em

Em là lãnh hải

Lãnh hải của riêng anh

Vùng cấm địa dịu lành

 

Miền yên ắng giữa tháng ngày nghiêng ngó

Em trải đất liền nắn phẳng phiu

những bàn chân bước lệch

Cho anh được kê cao gối ngủ

Bên giấc mơ thảng thốt của mình

Giấc mơ có hình bờ biển

Giấc mơ có đường chân trời

Tỉnh dậy giữa đêm lại thấy thon dài

như eo lưng con gái

Từng mài mòn ánh mắt

Từng thắp lửa tròn đêm

 

Giữa mớ tháng ngày long đong xiêu vẹo

Khi bão đen trời

Lúc mưa lút mặt

Chợt thoáng hiện dáng lưng ong

trong cột sóng ngút trời

Chợt rạng xanh bóng cầu vồng

vổng lên trên đảo

Biết em đang kề bên

Biết giấc mơ đã hiện hình trên biển

Gió lại ấm sau lưng

Trời chớm hửng trên đầu

 

Anh choàng tay ôm chầm lãnh hải

Nghẹn ngào ngập trong sóng em

 

4.

Mắt đặt ngang mặt nước

Gác cho bây giờ

Gác cho mai sau

Anh đứng gác bên cha ông con cháu

Gác cho biển

Không nhận thêm hoa nữa

Những vòng hoa

những mộ gió đắm tàu

Và gác cùng em

Vùng lãnh hải tỏ mờ

Mấp mé nổi chìm trong gang tấc

Xin khẩn nguyện trời

Xin bái lạy đất

Xin thắp tạ ban mai cùng đêm dài xứ xở

Đẫy tháng đầy năm

Ngày nối ngày bồi lở

Dâng sóng hiền giong tàu thuyền cập bến

Chở bình yên

Neo đậu kín đất liền

Và đừng quên gọi biển về duỗi thẳng lại

những dòng thơ …

 

5.

Có những lúc anh ngồi thừ mặt

Nhớ ang nước chỉ sâu bằng gang bàn tay con trẻ

Mẹ tắm cho anh

Mẹ tắm cả màu trời

Ang nước đọng dáng hình sông núi

Có cả bóng nhà mình

Có bóng ngày xưa

Và có cả những điều anh chưa biết

Từng đọng trong gang nước trước hiên nhà

Ra với biển chợt nhớ thời thơ bé

Nhớ ang nước chiều mưa

Sóng sánh nguyên lành

Không quần tụ đảo xanh núi đỏ

Không giằng co méo mó mặt mày

Tự trong vắt

Tự đầy vơi

Tự lắng

Mà sao lay động suốt đời

Mà sao chở trời vời vợi

Mà sao không thể lãng quên

 

Biển có là gang nước vỗ ngày lên…

 

 

Chương XI. THẾ NÚI

 

1.

Cứ như là rủ nhau

Lũ chúng mình

Kẻ trước người sau

Láu háu ùa ra giữa thế kỷ hai mươi bi tráng

Không họ hàng

Đụng nòi chung giống

Khác phố lạ làng

Quàng cùng cảnh ngộ

Da tức tưởi vàng

Tóc lủi thủi xanh

Nói, để dành hơi

Cười, rành che miệng

Tối đến

Kéo trăng làm đèn

Ngày lên

Vay trời mưa nắng

 

Chiều đông

Áo cơm đi vắng

Bầy cổ tích chen nhau mò vào bếp mót khoai

Gặp nồi niêu liêu xiêu cảm lạnh

Chuối xanh mẹ bòn

Mít còm con hái

Mộng mơ quay lơ ngã bẹp thềm

Ngấp nghé đầu làng cầu vồng chợt đến

 

Ngoài sông nước riết róng xanh

Ban mai rước ngày vào xóm

Trăng tán trăng quầng nắng mưa thấp thỏm

Ráng lụi vào đom đóm

Xanh om đêm ngày

Lập loè trời rẽ heo may

Đất nẻ mùa nam thanh nữ tú

Trai tơ đỏ tai

Gái mầm rần má

Mạ già ruộng ngấu cẩu mùa lên

 

Văng vẳng suốt đêm

Cô gái lái đò ngang mê mải thả rông những câu hò khuya khoắt

 

2.

Ngày mở mắt

Có mưa nguồn chớp bể

Chớp bể mau tắt

Mưa nguồn chóng tạnh

Áo xống phong phanh

Nóng lạnh đầy đường

Có đứa chua như chanh

Thời gian vắt cạn

Đứa ngửa mặt cười

Nuốt ánh sao rơi

Đứa vừa sinh ra

Mặt mũi đã được trời đánh dấu

Đứa ngáy khò khò

Đứa đái vọt cần câu

Đứa bỗng tuột vào trò đen đỏ

Đứa một mình mồ côi.

 

Thôn nấu rượu

Xóm thổi xôi

Vỏ bưởi xông lựng nhà

Than hồng cười nứt chậu

Bản hợp ca của lứa sau mùa trước

Rì rào xáo tháng năm

Xanh thầm cánh sẻ

Xanh thầm nỗi mong ngầm của mẹ

Gió đảo mùa

Trăng tròn tháng

Trẻ lên ba

 

Lũ chúng mình nếp thơm tẻ đậm

Ngậm đòng đòng trơn lông đỏ da

Sưởi nắng tinh sương

Tẩm hương đồng nội

Lội suối ngược rừng

Ngủ ngồi ăn đứng

Sấp ngửa bão giông

Kiếm tìm vốn liếng

Tậu bình yên

Rào dậu đất trời

 

Mùa khai giảng ríu ran đến lớp

Lớ ngớ màn đồng ca

Con gái con trai mòn hơi khản tiếng

Bổng trầm lấm láp ngân nga

Những câu hát bây giờ không nhớ nữa

Gió tha đi rơi rụng dọc đường

 

Núm rốn mẩu rau

Náu vào đất mẹ

Thành tên quê hương

Thành nẻo đường về

Nhú mọc những mạch nguồn

Xanh úa dọc thời gian

Làng cũ phố xưa thất thường mưa nắng

Riêng rạ rơm vẫn thơm thảo thật thà.

 

3.

Thời đất nước đảo chao nghiêng ngả

Giặc dã râm ran vọc cõi bờ

Gói tình riêng

Khuôn mình thành hàng dọc

Đạn bom ngóc hai đầu

Nhọn như đòn xóc

Chúng mình đi

Ngược chiều tiếng khóc

Lăn lóc cùng đất nước bi hùng

 

Hốt sạch đời thanh niên

Nhúng tuột vào giông bão

Bom đạn luân phiên

Đánh đáo chật chiến hào

Cuối trận tìm nhau

Tuốt trần mắt chắp tên ghép mặt

Lượm lặt bóng hình đồng đội

Vớt vát sức vóc mình

May mắn đạn thù chưa xuyên táo

Đáy mắt quạnh xanh

Nhớ mẹ

Quờ tay nắn quanh đầu

Cúi mặt xuống

Lắp hi vọng

Tọng đầy cơ số đạn

Gào lên một tiếng

Rạn không gian

 

Mang thế núi san vùi đêm tối

Nương hình sông tắm gội nỗi buồn

Những năm tháng

Kẻ lấp

Người mở

Trở về khấp khểnh trong thơ

Bập bềnh ghềnh thác

Gió tha đi ngơ ngác lạc đường

Trong nóng lạnh tin yêu còn nguyên khối

Nước mắt ơi nước mắt

Từng trong vắt rồi

Sao tự dưng còn rưng rưng mọc sạn

Đêm mơ màng

Theo trăng dọc ngang

Thảng thốt thấy đường quê trắng toát

Màu bê tông nuốt lống bóng làng

Rơm rạ lông bông ngoài ngõ

Đàn cò trắng xếp hàng ngang nằm ngay ngắn

trong trang từ điển

Cổng làng hốt hoảng chạy vào phim

 

Bỗng giật thót ngỡ giặc tràn khắp xóm

Nấp trong trăng

Giăng bẫy vồ mình

Giữa quê cũ bàng hoàng đến lạ

Sao cỏ cây bỗng hoá lá ngụy trang

Đường cái quan toan quay lại lối mòn

Mập mờ lơ đãng

Nấn ná bóng ngày sang

Nắng căng tràn mặt đất

Lúa ngủ gật vàng ươm mương máng

Sau lưng gió máy dày vò

Hình như trong màu ráng đỏ

Có manh nha mồi lửa đốt nhà

 

Năm tháng lảng xa

Đêm ngày vụt đến

Có bếp mới nhen

Có lửa mới cời

Có thành phố sặc mùi tỉnh lẻ

Có đền chùa úa lạnh tàn hương

Đi không nhầm đường

Về chưa lạc lối

Sao tìm mãi không ra

Bóng dáng mùa nhân hậu

Bóng dáng những gương mặt mọc một lần

không bao giờ lặn

Bóng dáng xóm làng

Lấn bấn sớm trưa

Ôi! Ước gì trời dội cơn mưa

Xối rửa trắng tinh nhưng tháng ngày rôm sảy

 

Chúng mình lớn lên

Đói no bện màu thương khó

Xoắn mãi vào kỷ niệm

Bữa cơm hắt ra tiếng cười thằng em út vụt chó

gãy đũa hả hê ngồi mút lại mẩu xương

Lửng bụng rồi ôm cún con oà khóc

Cứ thế tự dưng thành người lớn

 

Quá khứ lầm lì nín lặng

Trả nỗi buồn cho trăng

Gạn thương nhớ đơm vào mưa gió

Mưa gió ngót thành mùa

Sao hờn tủi chớm nứt mầm hé nụ?

Dĩ vãng mù xa

Lụ khụ lết vào trưa vắng

Trong tiếng cu gù có điều chi khản đắng

Chín nục rồi

Những mùa chua lứa ngọt

Ô kìa! Chim hót gọi cơn mưa

Rót trong lành xuống bản làng thưa lạnh

Rải bùa mê đỏng đảnh đón mùa về

 

Sao bây giờ con cháu nhạt bóng quê

 

5.

Học tre xanh

Cách dựng thành xây luỹ

Học suối sông

Cách tìm nước giữ nguồn

Học hoàng hôn

Cách trốn khỏi lo buồn

Học chân trời

Cách nuôi nấng những giấc mơ

Học tổ tiên

Cách chườm mát cơn đau tụ máu

 

Học thời gian

Cách bàn giao đêm ngày bình thản

Học đàn chim

Cách dàn hàng ngang trở lại đại ngàn

Học đá

Cách lặng im

Học mẹ cha

Cách gói gém niềm tin

Học cách cắt móng tay không

phạm vào da thịt

Và học biển

Sau cuồng điên

Yên ắng

Sót lại xa khơi

Một chấm

Buồn …

Không sớm

Và không muộn

Đất phẳng trời mới trong

Sáng nắng cời lên

Chiều buông mưa xuống

Cỏ cây quấn quýt xanh rì

Mang dòng chảy

Chở ngọn nguồn

Đầy bị

Ngày đi

Đêm đi

Chúng mình đi

Nước mắt

Chắt ước vọng

Nuôi núi sông

Dậy thì …

Phố Vọng 2002 – 2015

H.T.C

Advertisements

About hoingovanchuong

Nhà văn
Bài này đã được đăng trong 06.Thơ và được gắn thẻ . Đánh dấu đường dẫn tĩnh.

2 Responses to TRƯỜNG CA LONG MẠCH (Chương 7 – chương 11)

  1. Hai Tong Duy nói:

    Lan man để thành trường ca… Không thể nhận ra đây là tác giả của Trầm tích…

  2. Trần Xuyên nói:

    Nghe nói trường ca Long mạch của tác giả Trầm tích (Hoàng Trần Cương) đoạt giải thưởng hội nhà văn Việt Nam 2016, tôi tìm đọc. Cố gắng lắm tôi mới đọc được hết Long mạch, nhưng buồn quá, vì nó thua Trầm tích (cũng giải thưởng HNVVN trước đây) một cách thảm hại. Vẫn Hoàng Trần Cương đó mà sao nó nhợt nhạt, lan man như cố viết cho quyển sách được dày. Nói chung là tôi thất vọng về Long mạch và thất vọng về giải thưởng HNVVN.

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s