5 THÁNG 8, NGÀY TÔI THÀNH LÍNH

NGUYỄN TRỌNG TẠO

Nguyễn Trọng Tạo, 1971 (hiệu ảnh Phương Đông - Tràng Tiền, Hà Nội)

Nguyễn Trọng Tạo, 1971 (hiệu ảnh Phương Đông – Tràng Tiền, Hà Nội)

Ngày 5 tháng 8 không chỉ là ngày Mỹ gây sự kiện Vịnh Bắc Bộ, tấn công Bắc Việt Nam bằng không quân, mà còn là ngày nhập ngũ của chúng tôi. Tôi hiểu tại sao người ta chọn ngày 5 tháng 8 làm ngày nhận quân. Đó là ngày lịch sử, nhắc nhở người lính hãy nhớ lấy mối thù khi những quả bom Mỹ đầu tiên trút xuống miền Bắc thân yêu.

Trước khi nhập ngũ, chúng tôi đã chịu nhiều bom đạn của Mỹ. Trường cấp 3 từ thị trấn phải sơ tán vào các làng, và lớp học là những mái nhà tranh dựng nửa nổi nửa chìm xuống lòng đất, mà các cửa ra nối với giao thông hào. Nhiều lớp học như thế đã trúng bom. Thầy hiệu trưởng quê tôi bị chết vì bom.

Quanh làng tôi là những trận địa pháo của bộ đội bắn máy bay bảo vệ các cầu giao thông đường lớn đi qua. Bom và đạn rốc-két từ máy bay Mỹ đánh trúng cả trận địa pháo. Những đoàn tàu qua làng bốc cháy. Tôi đã từng cùng đám thanh niên địa phương băng ra trận địa cứu bộ đội, cõng những người bị thương vào làng băng bó. Một hôm bom trúng làng tôi, hơn chục cụ già bị chết vì tụ tập lại một nơi để đi trồng cây. Chúng tôi khiêng họ về đặt dưới vườn dừa nhà bác tôi. Có người không còn đủ chân tay. Hồi đó tôi có viết bài thơ, giờ còn nhớ một câu:

Ôi, những người chết bom sao mà quá nặng!

Có lẽ chúng tôi không chỉ khiêng xác họ, mà còn khiêng cả lòng căm thù như núi.

Những người lính nhập ngũ ngày 5 tháng 8 còn sống sót đến hôm nay thường gặp nhau, để nhớ cái ngày tình nguyện mấy mươi năm trước. Gặp nhau ở huyện. Còn gần 200 người, người phục viên về quê, người chuyển ngành, người đã nghỉ hưu, người còn làm lính. Hai người giữ chức to nhất huyện tôi lại chính là 2 người lính nhập ngũ một ngày cùng chúng tôi. Nhiều người là thương binh. Người bạn thân nhất của tôi ở làng 2 lần thương binh, có con đầu bị liệt vì chất độc màu da cam. Và nhiều, rất nhiều người đã hy sinh tại chiến trường miền Nam, rồi sau 1975 lại thêm những người hy sinh trong cuộc chiến tranh biên giới phía bắc, biên giới Tây Nam…

Gặp lại đồng đội xưa, tôi sẽ làm gì? Cứ loay hoay mãi. Tôi chỉ có thơ và nhạc. Những người lính ấy lâu nay họ vẫn thường gọi điện cho tôi, hát và đọc thơ tôi. Và đây, bài thơ tôi viết về người lính được khá nhiều đồng đội yêu thích. Tôi xin tặng nó cho các anh, các chị – đồng đội của tôi…

*

NHỮNG NGƯỜI LÍNH ĐI QUA THÀNH PHỐ

Những người lính đi qua thành phố
Màu áo xanh dễ nhận giữa bao người
Màu áo xanh gần gũi chợt xa vời
Lại chợt hiện vội vàng qua năm tháng

Những người lính dễ làm ta xúc động
Mắt long lanh đứng ngắm dãy nhà cao
Ba lô sau lưng như cùng ngước nhìn theo
Ngỡ thành phố nghiêng mình giây phút ấy

Cổng vườn hoa nhiều lần ta bỗng thấy
Màu áo xanh người lính lẫn bóng màu
Lẫn lứa đôi cười nói dắt tay nhau
Anh háo hức bước lên xe điện cũ

Những người lính đi qua thành phố
Người trẻ măng, người tóc bạc phơ
Chân dép lốp hay chân giày cao cổ
Chẳng nhiều đâu nhưng chưa vắng bao giờ…

***

Người lính đi qua kỷ niệm tuổi thơ
Qua bao tết xa nhà, qua bao mùa rụng lá
Qua bom đạn, chia tay gặp gỡ
Bao cát vàng, đất đỏ, đá mòn trơn

Người lính đi, bước nhớ lại bước thương
Tiếng chim hót ngỡ ngàng khu rừng cháy
Khát se môi, thèm suối oà nước chảy
Bỗng biển đề: “Suối độc” – lội qua nhanh

Người lính đi qua mấy cuộc chiến tranh
Nói về súng dẫu nhiều – chưa nhàm cũ
Nói mất mát, hy sinh dẫu cạn lời – chưa đủ
Núi lặng thầm khóc bạn dưới sao khuya

Người lính đi, kiên nhẫn tự bao giờ
Qua trận thắng lại đến cùng trận đánh
Qua cái chết lại đến cùng bom đạn
Bao lá cờ cắm mốc dọc đường qua…

Người lính đi xáp mặt bao kẻ thù
Bao loài hoa đã nở và đã rụng
Núi rừng đỏ mẫu đơn, bưng biền bông súng trắng
Vai đậu đầy Thốt Nốt, nhớ Chăm Pa …

***

Em ơi em, em trong trắng vô tư
Nếu em đã đem lòng yêu người lính
Giờ tan ca đừng mong người yêu đón
Ngước sao trời hãy tin đấy là anh!

Nếu em là vợ lính, dẫu thời bình
Hãy xem bài cho con sau mỗi lần tan học
Con khó bảo đừng một mình ngồi khóc
Đừng đợi anh xách nước thổi cơm chiều

Mẹ già ơi thương nhớ dẫu dâng trào
Mẹ cứ nhắc tên con, đừng lo con vấp ngã
Lối con đi – nào lối mòn thuở nhỏ
Và mẹ là Mẹ Lính – dễ dàng đâu !…

***

Người lính đi qua lòng mình thẳm sâu
Qua cắn rứt đời thường những ngày gian khó nhất
Ấm áp kề bên, kề bên rét buốt
Cái sống và cái chết – giữa là anh

Giữa cái còn, cái mất quá mong manh
Như sợi tóc, mảnh mai hơn sợi tóc
Với kẻ thù vô hình, không thể dùng súng được
Chút yếu mềm – cây cứng gió thổi bay

Người lính đi nhẹ nhõm bất ngờ thay
Khiến bên đường bao mắt nhìn ngơ ngác
Khiến vòm cao gió ngân lên âm nhạc
Tiếng ve dâng trong vắt thuở ban đầu…..

***

Phía sân ga những người lính lên tàu
Những người lính đi qua thành phố
Tiếng bánh sắt rung kính bao cửa sổ
Tiếng còi chào xoáy ốc cuối trời xa

Con tàu mang người lính chúng ta đi
(Chưa hết giặc chưa thể nào khác được)
Rồi con tàu lại về ga xuất phát
Người lính đi – áo xanh rợp chiến hào

Thành phố ngước nhìn theo những ngọn núi thật cao!

1983
NGUYỄN TRỌNG TẠO

18 by you.

Từ trái sang: Nguyễn Trung Tiếp (đồng ngũ, Bí thư huyện ủy), Ngô Đình Nhậm (đồng ngũ, chủ tịch huyện), Phạm Văn Thìn (nhập ngũ ngày 5/8/1964, cùng trung đoàn), Nhạc sĩ Ngô Trí Thậm (cùng trung đoàn), Trần Chương (cùng trung đoàn, Giám đốc khu du lịch Bãi Lữ)…

6 by you.

Chị Liễu, phu nhân Chủ tịch tỉnh Nghệ An từ Vinh ra tặng hoa cho lính cựu:

7 by you.

Và Nhà văn Nguyễn Thị Phước, Phó chủ tịch kiêm Tổng biên tập tạp chí sông Lam – hội VHNT Nghệ An và chị Liễu tặng quà cho lính 5/8

12 by you.

Lê Quang Trung là bạn học với tôi từ lớp 1 đến khi nhập ngũ. Anh 2 lần thương binh: bị thương ở chiến trường Quảng Trị ngay trận đánh đầu tiên, được đưa ra bắc lại bị thương lần nữa vì bom Mỹ. Người con gái đầu của anh nhiễm chất độc màu da cam hơn 30 năm nay bị tật nguyền nằm trên giường. Anh bị hỏng mắt, cụt tay, nhưng còn 1 tay vẫn cùng vợ chăm sóc các con.

Bí thư huyện lên phát biểu thì chỉ hát bài Nhớ về Quảng Trị, nơi anh đã chiến đấu khi mới hơn 17 tuổi.

Bí thư huyện lên phát biểu thì chỉ hát bài Nhớ về Quảng Trị, nơi anh đã chiến đấu khi mới hơn 17 tuổi.

5 by you.

Chủ tịch huyện Ngô Đình Nhậm lại hát Khúc hát sông quê:

8 by you.

Anh Long là thương binh bị mù 2 mắt tứ cuộc chiến. Vợ anh đưa anh đi dự cuộc gặp mặt. Anh nói: Tui như thấy lại từng người thời 20 tuổi.

11 by you.

…và nâng ly mừng gặp mặt, cũng để tưởng nhớ những đồng đội đã hy sinh…

13 by you.

Có thể lâu nay trên đường không nhận ra nhau, còn hôm nay thì cạn ly nhé!

14 by you.

Nhà thơ Tùng Bách và nhạc sĩ Ngô Trí Thậm (người thầy âm nhạc của tôi từ những ngày vào lính).

9 by you.

Mấy trăm người, sau 40 năm mới được chụp chung một tấm ảnh.

10 by you.

Và đây là các chị đã chờ các anh suốt những năm chiến tranh…

About hoingovanchuong

Nhà văn
This entry was posted in 03.Chuyện làng văn, 12.Tư liệu and tagged . Bookmark the permalink.

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s